grijs-groen-1.png

Hoe wordt stroom uit kolencentrales verkocht als groene stroom?

In één van mijn favoriete programma’s ‘Zondag met Lubach’ werden de feiten al pijnlijk duidelijk. Groene stroom is vaak 1 grote illusie. (Niet altijd hoor!) Groen betekent vaak op papier groen, maar is in werkelijkheid zo zwart als kolen. Hoe deze manier van energie verkopen tot stand komt vertel ik je graag.

Het energienet en een bad

“Maar, hoe groen is de stroom nu écht die uit míjn stopcontact komt?”. Dit vroeg een vriend laatst. Daarom maak ik een vergelijking tussen ons energienet en een zwembad.

Eigenlijk kun je ons energienet zien als een groot gezamenlijk bad. Dat bad is continu voor een gedeelte gevuld, voor het geval er iemand water nodig heeft om te douchen. Maar ’s morgens of ‘s avonds, als heel Nederland onder de douche stapt, dan moet er extra veel water in het zwembad komen, anders kan niet iedereen douchen.

Dat water moet ergens vandaan komen. Het liefst gebruiken we natuurlijk schoon water, maar dat kost vaak meer geld en is minder op voorraad. Daarom wordt het zwembad voornamelijk volgegooid met vies water want dat is altijd voor handen en vaak is het ook nog goedkoper. Vooral als er veel vraag naar water is, dan wordt er veel vies water in het zwembad gepompt.

Zo ontstaat een mengsel van schoon en vies water dat naar alle huishoudens gaat. Ieder ontvangt hiervan dezelfde samenstelling.

Zo gaat het ook met ons energienet. Groene energie wordt duurzaam opgewekt en gaat naar het energienet, net als grijze energie dat wordt opgewekt in kolencentrales. Als de energievraag groot is worden de kolencentrales extra opgestookt om in de energievraag te kunnen voorzien.

Zo werkt de Garantie van Oorsprong

Hoe maken energieleveranciers hun grijze stroom dan groen? Ofwel, hoe wordt vies water als zogenaamd schoon water verkocht? Dat gebeurt door middel van ‘Garanties van Oorsprong’ ofwel GVO. Dit zijn certificaten die onze energieleveranciers bij zogenaamde certificatenhandelaren (brokers) kopen. Deze brokers hebben prijsafspraken met aanbieders van duurzame energie. Afhankelijk van het inkoopvolume van de energieleverancier wordt de prijs van een GVO bepaald. De markt is niet erg transparant qua prijzen maar WISE Nederland deed eens een poging. Een energieleverancier koopt een GVO liever rechtstreeks van de bron (de groene energie opwekker) omdat die voordeliger is. Ongeveer 13% van de GVO’s uit duurzame energie komt maar uit Nederland. In Scandinavische landen is vaak een groot aanbod van GVO’s omdat er veel waterkrachtcentrales staan. Die wekken duurzame energie op. Het gros van de Nederlandse energieleveranciers kopen deze GVO’s dan liever omdat deze goedkoper zijn.

Maar dan; de leverancier heeft een stapeltje GVO’s gekocht. Nu koopt hij daarnaast voordelige stroom in bij een kolencentrale, die hij levert aan zijn klanten. En omdat hij ook een stapeltje GVO’s heeft mag hij tegen de klanten zeggen: ik lever groene stroom! Kijk maar! Er is voor jou stroom opgewekt met een zonnepaneel (in Italië.) of een waterkrachtcentrale (in Noorwegen).

Hoe wordt grijze energie groene energie?

Afbeelding: HIER Klimaatbureau

Voor de klant is het natuurlijk niet te controleren omdat het niet echt om water gaat, zoals in het voorbeeld, maar om stroom. En stroom, is stroom. Onzichtbaar, reukloos, ontastbaar…

Dit is in het kort uitgelegd hoe grijze stroom groen gemaakt wordt. Een ander woord hiervoor is ‘sjoemelstroom’.

Wat is dan wel groen?

Het belangrijkste is waar jij in wilt investeren. Elke maand breng je geld naar een energieleverancier en deze bepaalt wat hij daarmee doet en dus inkoopt. Stroom krijg je sowieso, maar het gaat erom waar jouw geld naartoe gaan. Naar een pondje kolen om de centrale te laten ronken of wordt het geïnvesteerd in een zonnepark?

In het onderzoek van WISE, de Consumentenbond, Greenpeace en Natuur&Milieu zijn de belangrijkste Nederlandse energieleveranciers onderzocht op duurzaamheid. Zij publiceerden de onderstaande tabel over de wereldwijde investeringen van deze Nederlandse leveranciers.

Groene energie: wat zijn de investeringen van het afgelopen jaar?

*Klik op de afbeelding voor vergroting

Wil je graag dat er geïnvesteerd wordt in échte groene energie? Kies dan een energieleverancier die zelf duurzame energie opwekt in Nederland (of dit rechtstreeks van een duurzame bron afneemt) en hier ook in investeert. Er zijn verschillende energieleveranciers in Nederland die (volledig of gedeeltelijk) Nederlandse groene stroom leveren.

Hoe meer vraag er is naar duurzame Nederlandse stroom, hoe meer er wordt geïnvesteerd in manieren om dat op te wekken.

Wil jij overstappen naar een energieleverancier met échte groene energie? Vergelijk dan hier verschillende energieleveranciers en stap eenvoudig over.

Energie vergelijken

2 comments

Dirk Van Evercooren - 28 maart 2018 Reageer

Het is toch wel erg merkwaardig dat je in een en hetzelfde artikel kan schrijven dat “stroom onzichtbaar, reukloos, ontastbaar…” is (in dat rijtje hoort natuurlijk ook “kleurloos” thuis) en dat je dan direct aanvult met “hoe grijze stroom groen gemaakt wordt”… Mijn oordeel: Sjoemelstroom? Nee bedankt! Lees hier waarom: https://www.linkedin.com/pulse/sjoemelstroom-nee-bedankt-dirk-van-evercooren/ #Lubach #groene #stroom #sjoemelstroom

Dit is in het kort uitgelegd hoe grijze stroom groen gemaak

Marije - 30 maart 2018 Reageer

Beste Dirk,

Bedankt voor je reactie. Volgens mij snap je mijn punt. Erg goed ;). Ik heb je stuk ook gelezen. Gelukkig heeft ieder zijn mening.
Mijn mening is dat er door constructies als GvO’s (en bv. Carbon Credits en emissierechten) een bepaald systeem in werking wordt gehouden.
En dit draagt niet bij aan een beter milieu. Hier zijn hele stukken over geschreven (bv ‘Towards a Synthesized Critique of Neoliberal Biodiversity Conservation’).
Daar kan ik me wel in vinden.

Groet,
Marije

Reageer